GIỚI THIỆU
KHÁI QUÁT TÌNH HÌNH, HÌNH THÀNH PHƯỜNG HÀ LẦM MỚI
Phường Hà Lầm mới thành lập trên cơ sở sáp nhập toàn bộ địa giới hành chính phường Cao Thắng, phường Hà Lầm, phường Hà Trung theo Nghị quyết 1679/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua ngày 16/6/2025.
Phường mới có quy mô và dân số như sau:
- Tổng diện tích: 11,99 km²
- Cơ cấu hành chính: 22 khu phố, 192 tổ dân
- Dân số: 44.971 nhân khẩu; 14.099 hộ dân; 1.359 đăng ký tạm trú (số liệu do Công an phường cung cấp).
I. LỊCH SỬ HÌNH THÀNH PHƯỜNG CAO THẮNG (CŨ)
Vị trí và Tên gọi Cao Thắng là phường loại I gần trung tâm của Thành phố Hạ Long với diện tích 2,34 km². Vị trí tiếp giáp: Phía đông giáp phường Hà Lầm, phía nam giáp phường Hồng Hải và phường Bạch Đằng, phía tây giáp phường Cao Xanh, phía bắc giáp phường Hà Khánh. Cao Thắng là tên một vị danh tướng giỏi trong cuộc khởi nghĩa Phan Đình Phùng, ngay từ năm 1963 thị xã Hồng Gai (nay là Thành phố Hạ Long) đã quyết định đặt tên là Tiểu khu Cao Thắng.
Giai đoạn kháng chiến và hình thành Những ngày đầu thành lập Tiểu khu Cao Thắng dân cư có khoảng 4 nghìn người, thời bấy giờ sú vẹt và nước biển còn lấn sâu vào khu vực trung tâm phường ngày nay. Sự kiện 5-8-1964 nổ ra, Hồng Gai là địa danh mà đế quốc Mỹ chọn là một trong những điểm đánh phá đầu tiên trên miền Bắc. Cuộc chiến đấu chống chiến tranh phá hoại được quân, dân thị xã Hồng Gai chuẩn bị và chiến đấu dũng cảm, ngay trong trận đầu đã giành thắng lợi vang dội và bắt được tên giặc lái đầu tiên trên miền Bắc.
Cũng từ đó, mảnh đất Cao Thắng chủ yếu là đồi hoang, sú vẹt, nước mặn đã được chọn là một trong nơi sơ tán của các cơ quan lãnh đạo Đảng, chính quyền của Thị xã và nhân dân 2 khu phố nội thị (Bạch Đằng và Hạ Long). Dân số lúc này tăng nhanh, các cơ sở hạ tầng phục vụ đời sống được hình thành. Với gần 15 ha đất nông nghiệp, Hợp tác xã rau Chiến Thắng cũng được thành lập từ rất sớm (năm 1961), hàng năm cung cấp hàng nghìn tấn rau phục vụ nhân dân và lực lượng vũ trang.
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, nhân dân Cao Thắng đã đóng góp đáng kể sức người, sức của với trên 1.000 thanh niên lên đường nhập ngũ. Đã có 93 người vĩnh viễn không trở về, trong đó có liệt sỹ anh hùng Đặng Bá Hát; 112 người đã hiến dâng một phần xương máu. Tại địa phương, trong 10 năm (1965-1975) nhân dân đã đào gần 2.000 hầm trú ẩn. Đặc biệt, khoảng 15 giờ ngày 26-7-1966, nhân dân Cao Thắng cùng các lực lượng vũ trang đã bắt sống tên thiếu tá phi công Mỹ ngay tại cánh đồng rau (nay là khu đô thị Bãi Muối).
Thay đổi địa giới hành chính Ngày 11/6/1971, Thị trấn Cao Thắng được thành lập (Quyết định số 166-TTg). Ngày 10-9-1981, Hội đồng Bộ trưởng ra Quyết định số 63-HĐBT giải thể Thị trấn Cao Thắng để thành lập hai phường là phường Cao Thắng và phường Cao Xanh.
Quá trình phát triển và Đổi mới Khi mới thành lập, cơ sở vật chất còn nhiều khó khăn: Đường 336 là đường cấp phối nhỏ hẹp, dốc Núi Xẻ chưa đổ bê tông, điện nước thiếu thốn, nhà cửa chủ yếu là nhà tranh. Tuy nhiên, với sự quan tâm của Thành phố và sự đồng lòng của nhân dân, Cao Thắng đã thay da đổi thịt nhanh chóng.
Đến nay, kinh tế có tốc độ phát triển nhanh, bộ mặt đô thị khang trang. Đường bê tông, điện chiếu sáng đã vào tới các tổ dân; 11/11 khu phố có nhà Văn hóa. Trên địa bàn có trên 20 doanh nghiệp và hơn 800 hộ kinh doanh, thu ngân sách từ 162 triệu đồng (năm 1991) lên trên 10 tỷ đồng hiện nay. Hệ thống giáo dục phát triển mạnh với 6 cơ sở giáo dục kiên cố (THPT Ngô Quyền, THCS Cao Thắng...).
Tính đến tháng 6/2021, dân số phường có trên 20.955 người (7.521 hộ). Đảng bộ có 994 đảng viên sinh hoạt tại 17 chi bộ.
II. LỊCH SỬ HÌNH THÀNH PHƯỜNG HÀ LẦM (CŨ)
Vị trí địa lý và Tự nhiên Phường Hà Lầm nằm ở phía đông bắc thành phố Hạ Long, cách trung tâm thành phố 4 km, nối liền với quốc lộ 18A bằng đường 336. Phía Bắc giáp phường Hà Khánh; phía Nam giáp phường Hồng Hải; phía Đông giáp phường Hà Trung; phía Tây giáp phường Cao Thắng.
Phường có địa hình đồi núi độ cao từ 30 - 183,5m. Khu vực trung tâm bám theo trục đường 336 chủ yếu phát triển dân cư, thương mại. Hà Lầm có tài nguyên thiên nhiên khá phong phú, đặc biệt là tài nguyên đất và rừng (hiện có 98,20 ha rừng, chiếm 24,32% diện tích đất của phường).
Lịch sử và Truyền thống Hà Lầm xưa gọi là Hạ Lâm (vùng rừng thấp). Đây là nơi giai cấp công nhân được hình thành sớm, gắn liền với sự ra đời của giai cấp công nhân Việt Nam và phong trào "Vô sản hóa". Vùng đất Hà Lầm giàu truyền thống cách mạng, được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu "Anh hùng lực lượng vũ trang trong thời kỳ chống Pháp".
Về lịch sử hành chính: Ngày 19/7/1946, Hà Lầm là 1 trong 6 thị xã của Khu đặc biệt Hòn Gai. Ngày 10/9/1981, Hội đồng Bộ trưởng ra Quyết định số 63-HĐBT giải thể thị trấn Hà Lầm, thành lập 3 phường: Hà Lầm, Hà Trung, Hà Khánh.
Dân cư và Kinh tế - Xã hội Tính đến 31/12/2020, phường có 6 khu phố, 53 tổ dân, với 5 dân tộc anh em cùng sinh sống. Dân số là 12.265 người (3.482 hộ), mật độ dân số khu vực trung tâm rất cao (khoảng 4.652 người/km²).
Nhân dân trên địa bàn phần lớn là công nhân ngành than (chiếm 85% số người trong độ tuổi lao động và người già). Trên địa bàn phường có các đơn vị lớn như: Công ty Cổ phần Than Hà Lầm (trên 4.000 cán bộ công nhân), Cụm C42 Quân khu 3, phân hiệu trường Đào tạo nghề mỏ Hồng Cẩm và 03 trường học.
Đảng bộ phường có 6 chi bộ trực thuộc với 458 đảng viên, nhiều năm liền đạt danh hiệu Đảng bộ trong sạch vững mạnh. Diện mạo Hà Lầm ngày nay đã có nhiều đổi mới, cơ sở hạ tầng kỹ thuật được đầu tư nâng cấp đồng bộ.
III. LỊCH SỬ HÌNH THÀNH PHƯỜNG HÀ TRUNG (CŨ)
Vị trí và Đặc điểm tự nhiên Phường Hà Trung cách trung tâm Thành phố 6km về phía Đông Bắc. Địa giới hành chính: Phía Đông Nam giáp phường Hà Tu; phía Tây Nam giáp phường Hồng Hà, Hồng Hải; phía Tây Bắc giáp phường Hà Lầm.
Phường có địa hình đồi núi với độ cao từ 50-200 mét. Khí hậu mang tính chất gió mùa đông bắc khá lạnh vào mùa đông và nhiệt độ cao vào mùa hè. Đây là vị trí thuận lợi cho việc phát triển kinh tế - xã hội và lưu chuyển hàng hóa.
Hình thành và Phát triển Ngày 10/9/1981, cùng với đợt điều chỉnh địa giới hành chính theo Quyết định số 63-HĐBT, phường Hà Trung được thành lập (tách ra từ thị trấn Hà Lầm cũ).
Phường Hà Trung có diện tích 542,77 ha, chia thành 5 khu phố với 55 tổ dân. Dân số phường có 9.745 người với 2.595 hộ, hầu hết là dân tộc Kinh. Lực lượng lao động tham gia trong nhiều lĩnh vực: Lực lượng vũ trang, công nhân ngành than, kinh doanh thương mại và dịch vụ.
Đảng bộ phường Hà Trung có 10 chi bộ với 442 đảng viên.